Mở cửa

Căn phòng này tôi mở cửa ra
Chờ ai hay là chờ bạn thân tình đến viếng
Tôi lú lẩn rồi,  nai là con thú
Sao nó buồn để chia xẻ buồn tôi ?

Sáng nay một mình mài miệt không nguôi
Bài viết về Đinh Cường người tôi kính mến
Khi người ta đi tìm hạnh phúc
Tôi ở nhà, lốc cốc tụng kinh
Lốc cốc  mõ này gõ bằng hai ngón tay
Những con chữ  từ bàn keyboard chạy vào  tim óc
Tôi nói với anh Đinh Cường, kỳ này sẽ thấy
Một Trần Hoài Thư gõ đại hồng chung

Thôi xin phép anh,   đã đến giờ  chuông
Bà xã ở  một nhà mồ, gọi tôi thăm viếng
Bả mà rung chuông, ngón tay co quắp
Nên chuông rền, như sấm dậy anh ơi… 

Để trả lời một dấu hỏi

Tôi làm nhiều  thơ. Nhưng thất lạc hầu hết.  Nếu nhớ thì nhớ một vài câu. Ví dụ  : Em bóng nhỏ chờ tôi…  chẳng hạn. 
 Tôi cũng không biết bài thơ này làm trước 1975 hay sau 1975 nữa. Thử search Google, may ra, đâu đó. Kết quả là tôi thấy một tác giả nhắc đến câu thơ này và cho biết là của Mường Mán hay Tạ Tỵ ?

Ai chưa từng hẹn hò dưới trăng Hà Tiên thì chưa thật sự cảm nhận được cái lãng mạn trinh nguyên của trai gái Hà Tiên. Câu thơ « Con đường trăng em bóng nhỏ chờ tôi » của ai đó sáng tác (Mường Mán? Tạ Tỵ?) chỉ có thể bật lên cung điệu nhiệm mầu trong trái tim của những ai từng trải nghiệm trăng Hà Tiên. 

(Hưng Hà – Trăng Hà Tiên, web: Trung học Hà Tiên xưa)

Từ đó tôi không còn bận tâm gì nữa. Tôi nghĩ là tôi nhớ lầm.

Nhưng khi thực hiện flipbook  tạp chí Sóng. tôi mới  được đọc lại những câu thơ mà tôi viết thời xưa qua một truyện ngắn nhan đề là Con đường trăng,

Thì ra tác giả không nhớ, người đọc cũng không nhớ.  Nay thì có rồi. Xin  đăng lại để trả lời thắc mắc của tác giả Hưng Hà là câu thơ ấy là của THT !

Hai tạp chí hiếm

Thời chiến, văn chương  chỉ cần một xấp giấy và ngòi viết. Không cần phải ở đô thị mới có văn chương. Bởi vì ở đâu cũng có thể viết được. Nhưng viết thì dễ, mà làm sao tiếng nói của tuổi trẻ chúng tôi được vang vọng thì thật khó. Bởi vì chúng tôi phải gởi bài về SG,  và hoàn toàn tùy thuộc vào SG. Từ sáng tác đến việc xuát bản.
Tuy  nhiên, không phải vì thế mà tuổi trẻ thời chiến phải buông tay. Vẫn tìm cách này hay cách khác chứng tỏ tiếng nói của tuổi trẻ –  cái tuổi “bia người” được cất lên giữa một SG vô tâm sống chết mặc bây.
Đó là lý do một số tạp chí ở địa phương hay lấy địa chỉ ở SG nhưng thật tình 90% ban biên tập là  những người viết trẻ.

Chúng tôi trân trọng giới thiệu hai tạp chí  do những người viết trẻ chủ trương.

Thứ nhất là tạp chí Sóng  số 1 Bộ mới phát hành ngày 1-5-1971. Tòa soạn tại Tuy Hòa, nhưng in ấn thì phải vào SG để  thực hiện. 

Tờ thứ hai Thế Đứng, số xuân Canh Tuất (1970)  mà 90% người viết chủ lực là  người  viết trẻ ngoài SG

(Click bìa để đọc, “zoom in ” hoặc “Full screen” để điều chỉ nh  nếu muốn đọc rõ)

Trưa về nai chặn ngõ

Trưa về nai chặn ngõ
Có gì vui, ông già ?
Sao thấy ông rạng rở
Khác mọi lần buồn so ?

Phải ta vui, rất vui
Bà xã chịu ăn rồi
Ta còn thêm flipbook
Một di sản tuyệt vời !

Tập san Thi Ca
Tháng 3-1975
chủ  trương: Nam Chữ Phạm Mạnh Hiên
Trị sự bài vở: Võ Chân Cửu

(Bìa được designed lại bởi THT, lý do: Bìa gốc mất)
(click bìa để đọc)

hàm răng hạt lưu ấy chờ ta !

 

Bao giờ nụ cười của em  cũng lộ hàm răng
Ta không biết ta mê nụ cười hay mê hàng  hạt lựu
Vâng, bờ môi  thì   bao giờ  cũng phải  hé nụ
Cũng là màu  hồng hay  màu đỏ môi son
Và hàm răng kia   ngây ngất  cả  tâm hồn
Như cắn nát cả   trái tim của người   đánh giặc
Để anh  mỗi lần  rảnh quân là bay về   dựa cột
Thả những sợi khói cuộn tròn,  cho  mờ ảo giai nhân
Dù  biết rằng   ở xứ này  ngồi quán phải phòng thân
Có thể  một quả lựu đạn ném vào
hay cái liêc mắt đưa tình cũng   rất ngọt ngào  vị chết Continue reading “hàm răng hạt lưu ấy chờ ta !”

Hai bài thơ tình tiền chiến ít được biết…

Nhắc đến thơ tiền chiến,   các nhà nhận dịnh hay những vị tự hào là nghiên cứu văn học vẫn thường lấy Hoài Thanh Hoài Chân ra mà dẫn chứng.  Tuy nhiên đâu phải Hoài Thanh Hoài Chân có  cặp mắt thần để nhìn thấu tất cả. Có những bài thơ mà bây giờ,  tôi được đọc lần đầu phải lạnh mình, để chịu hết nổi, tức tốc đánh máy  hầu chia sẻ cùng  bạn hữu.

Ví dụ:
Đường nhẹ khép trong tay thiếu nữ tôi

Hay:

Đường  lơi lơi, đường cứ chảy lơi lơi…
Quán trong chiều lần mở đấu nơi nơi,

hay:

Lòng lạnh dợn  nghe lan tràn  ý gió.

(Chiều trên đường)
Xin nhớ là bài thơ này làm cách đây 78 năm ! (1941)

 

CHIỀU TRÊN  ĐƯỜNG
tác giả: Huy Vân

 

Đường nhẹ khép trong tay thiếu nữ tôi,
Sầu im trôi qua phím lá xôn xao.
Nhạc chiều nay tưởng rót tự chiều nào,
Đường trải mới, lòng còn vương cũ.

Người sắn bước lên hằng nghìn tinh-tú,
Đường  lơi lơi, đường cứ chảy lơi lơi…
Quán trong chiều lần mở đấu (??)  nơi nơi,
Như ngăn đón muôn hồn thu bước lại.

Nghe êm êm qua nội hồn trống trải,
Chuông theo chiều dần xuống…  xuống run sương.
Lời mơ cao nhẹ giãi trên tay đường,
Lòng lạnh dợn  nghe lan tràn  ý gió.

Đây, đến lúc như thuyền không bến đổ,
Người luôn qua trên những dặm đường dài.
Chiều mang mang còn dấu một ban mai,
Chiều trái nhớ  qua đường mơ ánh sáng.

Ôi! tất cả đưa hồn về chán nản.

HUY VAN

nguồn:   tuần báo Đồng Thanh ngày 22-2-1941
Tòa soạn: saigon, chủ bút: Thiết Luận

 

MỜi EM XUỐNG THUYÊN
Tác giả Lương An

Mời em xuống thuyền,
Trăng vàng chưa ngã,
Bình – minh chưa lên
Ghé sang bờ lạ

Mái chèo  song song
Sông dài dặm thẳm
Em có nghe không
Mùa hoa đương thắm.

Em ngồi bên tôi,
Nâng tay nhè nhẹ,
Nhìn lên đôi môi;
– Yêu cho nhiều nhé !

Sương còn giăng êm
Là ngày chưa đến
Tôi say tình em
Biết gì bờ bến .

Sóng vàng dâng cao
Em vịn  vào  mạn
Giòng nước thao thao; 
Tình tôi vô hạn

Mời em xuống thuyền,
Trăng vàng chưa ngã.

Lương An

nguồn:   báo Tràng An  số 772  ngày 16-6-1941.
(Tràng An có tòa soạn ở Huế, chủ nhiệm : Bùi Huy Tín, chủ bút: Phan Khôi, tuần lễ ra 2 kỳ)

 

 

Văn số 64 (15-8-1966) chủ đề nhà thơ Bích Khê

Bạn thấy tôi miệt mài cuộc chơi. Miệt mài cùng chữ nghĩa. Miệt mài cùng trí tuệ. Tôi sợ như Y. một ngày, chắc thì quá buồn cho cài blog này.
Đừng nghĩ là tôi cần nhiều người đọc. Tôi đã bị mấy cái mỹ từ phù phiếm ấy dụ dỗ lừa gạt rồi. Tôi lảm cho tôi, trước hết.
Đêm qua, khi từ nursing home bước ra ngoài bãi đậu xe, tôi lại thấy một vì sao lạ ấy. Lạ bởi vỉ nó một mình côi cút. Nó nằm về hướng Nam. Và bị hơi sương làm ánh sáng nhập nhòa. Tôi đã đứng yên trong cõi đêm. Hôm qua, và bây giờ, đúng 50 năm cho khoảng cách thời gian, có gì thay đổi không ?. Thay đổi lắm chứ. Từ một thanh niên bây giờ là lão già. Từ một ngọn đồi Bánh Ít ở Bình Định và giờ là một viện dưỡng lão – mái trọ cuối đời của một kiếp người- thì dĩ nhiên là thay đổi. Ngày xưa thèm lăm : Chao ơi nồi bánh đêm trừ tịch, để rồi giấc mơ sẽ không bao giờ có, thì bây giờ lại muốn tảy trần tất cả… Nhưng có một cai chung cho hôm qua và bây giờ, Đó là văn chương. Đó là nỗi xúc động bật òa trong tâm hồn tôi, đễ mỗi ngày tôi vẫn làm thơ viết văn, mỗi ngày tôi sống và suy nghĩ và viết. Như cách đây 50 năm đúng. Cho dù, con quái vật hung hiểm của chiến tranh ngày xưa cũng như của tuổi già bây giờ không tha bất cứ một ai.

Tự thưởng

 

Thời trẻ tuổi:

Cô hàng chợ Huyện mơ gì nhỉ
Mà sao im lặng như tương tư
Tôi biết đêm rồi không chó sủa
Và tôi cũng dệt những  cơn mơ…

Tôi thưởng cho tôi từng hớp một
Cốc sành ấm lắm, sớm  tinh sương
Tôi thưởng cho tôi,   trời sắp mọc
Tôi thêm một ngày  sống sót bình an

Bây giờ…

Giờ đây  thằng trẻ nay già lão
Tôimang con  đến quán một mình
Không  cô hàng,  không ly xí nại
NHƯNG VẪN CÒN  TRANG CHỮ HỒI SINH…

Bạn đến thăm khi chiều sắp tắt

Chiều sắp lặn  rồi sao  bạn  không chịu  về rừng
Lại  đến vườn nhà ta  gặm cỏ  ?
Hôm nay là ngày đầu thu, cỏ  thì xác xơ  không còn xanh nụ
Lá cũng nhuốm vàng hết   màu lục diệp xanh tươi
Có gì để mà thưởng thức  hỡi bạn  tôi ?
Hay  là   bạn  đến để  chia  mừng  cùng ta ngày sinh  thằng con  lên 18   ??

Đấy con ta  hôm nay đã tròn trịa lắm
300 trang wow,   xinh xắn lắm, như mơ !

Bạn nghe gì không, tôi vừa   submit   một lần cả ba máy in
Đấy, tiếng  trompette kèn đồng
cất lên cùng   những trang  mực còn  toner nóng hổi
Máy ơi máy ơi,  gắng đừng chớp đỏ
Gắng đừng  nằm vạ đình công
Để ta còn  dịp để khoe  với bạn  lòng
R8àng ta có thêm một đứa con  được ra đời  mang tên 86….

flipbook Văn số 153 : trong nỗi buồn vàng..

Thư Quán Bản Thảo số 86   tháng 10-2019 saắp đến  sẽ  có chủ đề: Trần Phong Giao và những người viết trẻ.
Để quí bạn hình dung ra  đội ngũ  này và tại sao Văn lại thường xuyên thực  hiện tuyển tập thơ văn của những người viết trẻ, chúng tôi  upload Flipbook   Văn số 153  ngày 1-5-1970,  với chủ đề mang tên  bài thơ của nhà thơ Hạc Thành Hoa  có mặt trong tuyển tập.
Xin  vui lòng click để đọc toàn bộ nội dung:

TRONG NỖI BUỒN VÀNG – VĂN  số 153 – Tuyển tập những người viết trẻ

Nhận định văn học 101

TRong thời gian qua, tôi  chủ tâm tìm đọc những bài nhận định về văn học miền Nam trong thời chiến.  Càng đọc càng thấy lòng bất ổn. Hình như những người  trong lảnh vực lý luận phê bình  ở trong nước mà tôi được đọc đều có một cái nhìn rập khuôn, nếu không nói là theo đuôi, hay có cái nhìn “lé”  xem nền văn học miền Nam là nền văn học đô thị.  Ngay cả những người viết sau này. Họ thích rà con chuột hơn là chịu nghiền ngẩm vào thư viện lục chồng sách báo cũ.

Tại sao là đô thị? Tại sao không phải là  ngoài vòng đai? Tại sao không phải là  toà soạn lưu động theo chân người viết ? Tại sao không phải là những quán bên đường,  đủ chỗ cho một baì viết gởi về SG? Tại sao không phải  là An Lộc, Bình Long, là Quảng Trị, là Chu Pao, Dakto, Tân Cảnh? Tại sao cứ lấy cái nhóm Sáng Tạo từ năm 1956-1961 để chụp cho cái chiều dài văn lộc đầy những cây số chi chít lỗ đạn? Tại sao không chịu đọc một số báo Văn vào những năm chiến tranh ác liệt nhất, để xem sức nóng của bom napalm và hỏa tiển 122 ly ảnh hưởng thế nào cùng với hơi nóng của thơ văn? Chứ  cứ nhấp con chuột, google search trên mạng, hay vớ phải một hai cuốn sách, rồi thêu dệt, phóng bút, liệt kê theo kiểu English 101, thì học sinh trung học nào   cũng có thể làm được….

Tại sao là Sáng Tạo, Hiện Đại, Nghệ Thuật lại chết, mặc dù  được tài trợ dồi dào ?
Tại Sao Văn lại vững, lại sống?
Tại sao Khởi Hành lại sống  ?

Mời bạn đọc một doạn trong nhật ký được đăng trên tạp chí Văn Học số  42 tháng  7-1965 dưới nhan đề: Những bức thư gởi về hậu phương của một người lính (trang 100- 108)

Đọc Văn học số 42

Ngày 17 tháng 8.

Trưa qua tụi Cộng kéo về một tiểu đoàn đóng ở đầu ấp gần rừng. Nhưng chúng không tấn công, chỉ bắn sơ sơ rồi thôi. Và bây giờ bọn anh cũng chịu không biết chúng còn ở đó hay đã đi. Chỉ biết chúng đã bắt được anh chàng thư ký của Đại diện xã. Chắc anh chàng tội nghiệp này bị chém băng đầu rồi. Chiến tranh này tàn nhẫn kinh hồn. Bây giờ địch kể như đã kiểm soát hoàn toàn quãng giữa đồn anh và thị trấn, lính xanh leo cả mắt, không dám nhẩy dù về tỉnh như dạo trước nữa. Không biết tụỉ chúng đe dọa ra sao mà không ai dám nhận mua hộ báo hay bỏ hộ thư nữa – thư này chưa biết ngày nào mới đến tay em. Anh vẫn tiếp tục ho nhưng sức khỏe bình thường, uống cà-phê và hút thuốc vẫn thấy ngon. Như vậy vẫn còn nhiều thú vị.

Trung đội phó vừa bước vào lều cho biết có tiếng chó bắt đầu sủa dữ dội. Anh nhìn qua khe vách, trời tối đen vì vẫn chưa  có trăng. Đại đội trưởng đã cho lệnh tắt hết đèn nhưng anh vẫn muốn viết thật nhiều cho em bởi vì không hiểu sao hôm nay, từ lúc đánh mất chiếc khăn quàng xé ở vạt áo dài của em trong lúc rút quân vào đồn, anh thấy nhớ em kỳ lạ. Nhớ theo một thứ  tình cảm buồn buồn. Bây giờ  anh hiểu nỗi buồn của em ngày ấy khi em đánh mất chiếc nhẩn đính hôn anh đeo vào ngón tay em một ngày đã lâu. Đại đội trưởng vừa cho lệnh báo động và đang gọi anh khe khẻ ngoài cửa lều phía sau lưng. Anh hôn em thật nhiều trước khi gấp tờ thư vào túi áo để xách súng ra ngoài. Trời vẫn tối đen. Đêm nay có trăng nhưng là trăng lên muộn. Hôn em một lần nữa.

.Đến đây nhật ký chấm dứt, bằng một ai tín đăng trên báo: “chúng tôi đau đớn báo tin cùng thân bằng quyến thuộc biết: Chuẩn Úy Trần Đăng Kim  đã hi sinh vì tổ quốc ngày 17 tháng 8 năm 1964 tại Bình Chánh. Bà quả phụ Trần Đăng Kim và con”

Vậy văn học thời chiến là văn học gì ?

_

 

(Văn học số  42)

 

 

 

Khỏi cần….

Khỏi cần chuông nhà thờ rung vang  chúc phúc
Chỉ cần một  hớp cà phê
Và đôi má đỏ hồng au của cô hàng cà phê  chợ Huyện
bên bếp lửa buổi sáng sớm tinh sương
là chao ơi, ta thấy cả thiên đàng !

Khỏi cần khoe nhạc hòa tấu, nhạc thính phòng, mozart, chopin,,,
Chỉ cần một tiếng  gáy đầu tiên  của một chú ca sĩ gà  cất lên ở đầu thôn
và sau đó rộn ràng cả ngàn ngàn ca sĩ khác  ở đầu làng cuối xóm
để  đôi chân ta luống cuống
Lòng ta hân hoan
Cám ơn Thượng Đế  đạo diễn
Bản hợp tấu về sự bình an
dành riêng cho những đứa con vào sinh ra tử

Khỏi cần trống kèn piano hay violin
Với  bốn sợi  dây thép điện thoại làm dây
Với ván hòm làm mặt
Để người   tù binh run cung bậc
nhắm nghiền bấm tê  trên những nốt nhạc không lời
Để bát nước nhãn lồng
Và bình thuốc lào
chuyền nhau
làm ấm thêm  tình  anh em khổ nạn  !