Theo em (46)

Thế là Y. sắp về. Hôm qua,  bà social worker, người đại diện phòng Physical Therapy. cậu con trai và tôi gặp nhau, và cùng ký giấy để Y. ra về. Họ cho biết là việc trở về này là do phía gia đình bệnh nhân yêu cầu, và gia đình chịu trách nhiệm. Người phòng Therapy thì bảo, ít nhất phải 4, 5 tháng mới tập cho Y. làm quen với walker. Kinh khủng. Một ngày là một thế kỷ. Huống hồ là 4, 5 tháng. Đáng lẽ tôi phải nói lên lý do tại sao, về  những đêm trắng mắt, và bị tra tấn bởi mùi thúi nôn mữa từ phía giường bênh cạnh, và tiếng nói liên tu bất tận, phát ra từ người bệnh mất hết trí nhớ… Đáng lẽ tôi phải nói về cách phục hồi cho có lệ. Mỗi ngày một tiếng… Đó là cách dành cho người già, do tuổi tác làm suy nhược phần tứ chi, chứ không phải là cho người bị stroke. Nhưng mà nói làm gì. Miễn là Y. được về, dù biết bao nhiêu khó khăn đang chờ trong những ngày tháng tới. Ở đây mỗi ngày y tá theo dõi đường trong máu, áp huyết ba lần một ngày. Ở  đây có người phụ nurse chăm sóc, thay giường, tắm rữa, giúp vệ sinh. Và bao nhiêu chuyện linh tinh khác. Còn về nhà, một tuần hai lần, người tới nhà săn sóc. Một lần hai tiếng. Vợ chồng thằng con luôn luôn quan tâm về sức khỏe của mẹ, và của tôi. Làm sao tôi có thể gánh công việc của y tá, hay phụ nurse hay người physical therapy ? Tôi nói, ba biết. Nhưng mà không thể để mẹ bị khủng hỏang tinh thần. Cái quan trọng trong việc phục hồi người bệnh là tinh thần. Chẳng thà mẹ ở nhà, đầu óc mẹ thanh thản, đêm ngủ ngon, khi buồn là mở những đài VN xem, ngày thì ba tập cho mẹ. Những gì mà họ tập mẹ, ba đều biết.  Mà tập cái gì trừ  ngồi quay chân quay tay…

Y. rất vui. Y. dặn tôi đặt mấy chục cuộn chả giò để mời những người trong phòng rehab trước khi Y. từ giã. Thằng con phản đối. Họ tập mẹ cái gì để mẹ phải cám ơn chứ ? Tôi cũng đồng ý với thằng con. Nhưng Y. nhất định. Dù sao họ cũng giúp mẹ, cũng dẫn mẹ đi cầu, khi mẹ cần.  Nếu không, mẹ ngủ không được.

Lòng từ tâm của Y. đã khiến những người phụ nurse hay y tá bùi ngùi khi nghe tin Y. sắp về nhà. Bà M. người Tahiti, ôm mẹ mà khóc mùi. Cô y tá mà mẹ cho biệt danh là Mosquito (muỗi) thì nói, thỉnh thoảng cô sẽ đến nhà thăm Y. Bà N. mà mẹ quen gọi là bà mập thì sẵn sàng chỉ dẫn tôi tận tình cách cho bệnh nhân đi vệ sinh trong nhà cầu. Bà chỉ tôi cách xê dịch người bệnh trong xe lăn, khi người bệnh ngồi không được thoải mái, không phải xốc nách, mà cầm cái lưng quần kéo mạnh về phía sau.

Tôi đã tận dụng những ngày cuối cùng để học. Vì thế, tôi hầu như có mặt từ 8 giờ sáng đến 7 giờ tối.  Tôi đã về hưu nên đối với tôi, thì giờ không thành vấn đề. Hết đẩy xe chở Y đi vòng, rồi ngồi nghỉ ở nhà khách, hay tập Y. đi dọc theo bờ tường. Đến giờ ăn, thì đẩy xe vào nhà ăn. Tôi là một người ngoài hiếm hoi lành lặn, nên tiếp đẩy dùm những chiếc xe lăn đến bàn ăn khi người ngồi bị bất lục vì khoảng trống giữa hai bàn ăn quá chật hay lấy dùm cái yếm bằng nylong, choàng vào cổ dùm cho vài người mà tay họ không thể cầm được, hay kéo bàn, kéo ghế  để người bệnh ngồi thoải mái … Càng ở gần họ, mới càng thương họ. Khi họ ỉa đái, hay đánh y tá, khi họ nhìn kẻ khác với đôi mắt hằn học, khi họ nói huyên thuyên, chửi rủa không ngừng, không phải là vì họ muốn, mà vì cái bệnh của tuổi già đã bắt họ phải làm như vậy. Nhìn  đôi mắt đầy thèm thuồng khi tôi lấy những trái nho đen đưa cho Y. mới càng thấy thương bà lão 79 tuổi ngồi ở bàn 17. Tôi biếu bà một chùm. Bà rối rít cám ơn, vừa nhai vừa khen ngon.

7 giờ tôi trở về nhà. Bắt đầu dọn dẹp sửa sang phòng. Y. thuân tay phải, phải đặt giường như thế nào để khi đở Y. ngồi dậy, Y. có thể vịn vào cái thanh bar mà tôi đã kêu thợ gắn vào bờ vách. Phải để lại TV để Y. có thể nằm mà xem. Phải đặt lại kệ ngăn. Phòng càng trống càng tốt. Rồi phải tháo cái cửa vào nhà cầu, để khỏang cách đủ rộng cho xe vào. Thợ không thể làm ngay vì sự trở về quá chừng đột ngột. Mình phải đành làm vậy. Còn chỗ tắm nữa.  Bao nhiêu việc phải làm. Nhưng thế nào cũng phải dành cho mình một khoảng thời gian nào đó cho mình và vì mình. Như những giòng chữ của một buổi sáng này.

Có phải vậy không?

Theo em (45)

Ngày thứ bảy, vợ chồng con cái thằng con từ xa về thêm vợ chồng L, K từ tiểu bang cạnh qua, nên căn nhà trở nên bận rộn hơn bao giờ. Hai đứa cháu thì mãi mê chơi game. L và con dâu thì trong nhà bếp. K và tôi thì nói đủ thứ chuyện. K nhắc về những mẫu chuyện xãy ra trong nước, chuyện tranh dành, tham nhũng,  câu xé, rồi chuyện hải ngoại. K, nhắc đến chương trình sinh họat văn học nghệ thuật trên đài HV, và nưc nở ca ngợi cô Nhã Lan,  giọng nói rất truyền cảm.

Cũng thật bất ngờ, tôi nhận được một cú điện thoại của một người  cựu trung đội trưởng thám kích 405. Anh kể là nghe trên đài Á Châu Tự Do, mới biết là tôi có cùng một đơn vị với anh. Anh chỉ một năm từ 1962. Còn tôi từ cuối 1966 gần 4 năm. Anh ao ước  có đuợc một cuộc họp măt của những người cựu chiến binh thuộc binh chủng thám kích tại hải ngoại. Tôi nói đó cũng là niềm mơ ước của tôi từ lâu. Chẳng những mơ ước một cuộc hội ngộ mà in một tác phẩm  viết về những người lính thám kích đã từng vào sinh ra tử trong chiến tranh.

Tôi đã sưu tầm xem như đủ cho một cuốn sách khoảng 200 trang. Nhưng trận bão định mệnh đã không những quật ngã Y. mà quật ngã tất cả niềm mơ ước của tôi. Dù vậy, thế nào tôi cũng phải hoàn tất. Càng sơm càng tốt. Để gọi là món quà cho những người cựu lính thám kích, hiện nay ở hải ngoại có lẽ chỉ đếm trên đầu ngón tay.

Hôm nay. Y rất vui, vì thấy lại hai đứa cháu nội sau hai tuần cách biệt. Buổi sáng cả gia đình đoàn tụ bên giường bệnh rồi bên xe lăn. Hai đứa cháu nội thích thú khi đẩy xe cho bà đi. Sau đó, lợi dụng có thằng con, tôi tập cho Y. đi. Thằng con lảnh phần đẩy chiếc xe phía sau, phòng ngừa trường hơp Y ngã. Còn tôi dìu Y. đi. Từng bước. Từng bước. Có khi Y. dâm chân mạnh xuống nền hành lang, như chứng tỏ là mình sẽ vượt qua thử thách. Và K. – cô con dâu thì ở phía trước Y. vừa đi lui, vừa khuyến khích cổ vỏ. Mẹ gắng lên, gắng lên. Đấy mẹ đi được rồi đấy. Mẹ sắp chạy rồi đấy. Được thể Y. càng dậm chân mạnh. Trong khi đó cậu con thì đẩy xe đế dằng sau đít.  Buổi sáng trời mưa nhẹ ngoài kia. Mây trắng xám. Hành lang chỉ có gia đình tôi. Hai đứa cháu cứ đòi đẩy xe. K.  nói thế nào mẹ cũng qua Đức dự lễ đám cưới. Cậu con trai thì chọc đùa: Chắc khi chờ mẹ ra trình diện, phải mất cả tiếng đồng hồ để ba dẫn mẹ đi.

Lòng tôi bỗng ấm áp lạ lùng. Tình bạn bè. Tình  đồng đội. Tình đơn vị. Và tình gia đình. Tôi như kẻ nhấp một hớp rượu quí. Đôi khi trong một đời người mình có những giây phút diệu kỳ của hạnh phúc. Một buổi sáng này cũng đủ thắp sáng những ngọn nến của niềm vui. Trên từng  bước  đi đầy khó khăn. nhưng mỗi bước đi là một bước đầy hy vọng. Được rồi. Mẹ đi được rồi đó. Cô con dâu cứ tiếp tục khuyến khích. Đôi mắt nai của hai đứa cháu nội chắc phải ngớ ngẩn ngạc nhiên khi nhìn bà nội phải vất vả tập bước. Và tôi, tôi cũng đang tập như Y đang tập. Tôi tập làm một người mà từ Mỹ gọi là caregiver. Để vài ngày nữa, tôi sẽ đảm trách tất cả, ứng chiến 100 phần trăm, cắm trại một trăm phần trăm em ơi một trăm phần trăm.

Theo em (44)

Một điều tôi để ý là ý thức độc lập rất mạnh trong người Y. Y. tin là sẽ trở lại bình thường. Những lần trò chuyện với bạn bè qua điện thoại, Y luôn luôn nói về sự tiến triển đầy lạc quan, khiến người bên kia đầu giây phải vui mừng không xiết.

Hôm qua giúp Y. đi cầu trong nhà vệ sinh. Khi Y. cầm tay vịn, đứng dậy để chờ tôi kéo quần xuống, thì Y. bỗng nhiên  buông tay và sắp ngả. Tôi hoảng hồn ôm vào thân và đở Y. trở vào xe lăn. Khoảng trống rất chật nên rất khó khăn. Y. ngả trên người tôi. Tôi cũng muốn té theo. May mà sau đó mọi sự  trở lại bình thường. Y. nói là tại chỗ quá chật, bị trợt.

Bởi vậy,  việc đòi hỏi trước khi người bệnh được trở về nhà là phải tự mình có khả năng đi cầu một mình. Tôi đồng ý điều này khi một người có thẩm quyền cho tôi biết về điều kiện xuất viện. .

Nhưng mà, tôi biết ở đây, Y. sẽ không bao giờ Y. có khả năng ấy, khi mà tinh thần Y. bị khủng hoảng trầm trọng,  vì phải chịu đựng những nhát búa, những cây đinh vô hình đóng vào thần kinh hệ ngày và đêm.  Bà lão nằm bên cạnh, rất hiền từ, nhưng căn bệnh của bà thì không hiền từ chút nào. Bà như một kẻ đồng thiếp lảm nhảm một mình,  nói chuyện liên tu bất tận. Không phải nói nhỏ mà nói lớn.

Bởi vậy, bằng mọi giá phải mang Y. về nhà. Và tôi đã viết thư gởi ban giám đốc. Một lá thư sao  sẽ gởi cho vị bác sĩ gia đình phụ trách, khi có dịp ông đến thăm Y.

Dù biết  sẽ gặp khó khăn gấp trăm ngàn lần, nhưng tôi tin với không khí gia đình, với trí não thanh thản, và với sự tập luyện, nhất là với ý thức độc lập rất mạnh trong người, Y. sẽ hồi phục.

Chỉ mong Ơn Trên thương cho tôi được mạnh khỏe để tôi giúp Y. Tuổi đã thất thập rồi còn gì. Hơn nữa, tôi lại mang bệnh Gout khá lâu. Khi thì phát khi thì lắng, không biết chừng.

Cũng xin đừng thương hại tôi. Tôi không cần ai thương hại. Đây là cái job thơm nhất mà tôi được nhận trong suốt cuộc đời mình. Cái job giúp tôi hôn lên bàn chân khổ nạn của Y. để càng hiểu tại sao Chúa Jesus lại hôn lên bàn chân của môn đồ Ngài, dù trong số môn đồ ấy có kẻ phản trắc.

Cái job tôi biết là cuộc đời là sinh lão bệnh tử, nó quá phù du và mong manh.

Mới vui đó, giờ là khóc đó.
Mới hạnh phúc đó, giờ là đau khổ đó.

Cái job làm tôi gần gũi hơn với người bạn đời, biết nhẩn nhục, biết tha thứ, biết thương yêu. Cái tay này khi đưa lên trên gối là phải đưa lên rất nhẹ, là phải nắm lấy thật dịu dàng, như muốn chuyền vào tất cả  lời cầu nguyện, phép lạ sẽ đến, tự nhiên những ngón tay này sẽ chuyển dịch…

Cái job làm tôi càng thương yêu đến bản thân mình hơn. Bởi vì tôi may mắn vẫn còn khỏe mạnh. Biết bao nhiêu người bất hạnh hơn tôi ?

***

Hôm qua, vào giờ ăn trưa, một bà tìm đến bàn Y. Bà ta xưng là người ở văn phòng home care. Bà cho biết giấy tờ thủ tục về săn sóc tại gia xem như đã xong. Một tuần, người của home care sẽ đến hai hoặc ba lần, medicare sẽ trả 100%, ông bà đừng lo lắng gì cả. Tôi hỏi bà chừng nào Y. rời đây bà rất lịch sự  I am very sorry, bà không biết. Ông nên hỏi ở ban giám đốc, social worker ở đây.

Tôi đã nghe cái từ I am very sorry nhiều lần. Nó nói lên tấm lòng thành hay là một lời giả ngụy ?
Nhớ lại ngày đầu tiên khi vào văn phòng ký xấp giấy tờ, người đàn bà phụ trách cũng một mực I am very… Thái độ thật nhún nhường. Lời nói rất lịch sự.  Nhưng sau đó, sau khi ký giấy tờ xong, thì mọi sự đổi khác. Cô ta lạnh lùng khi giáp mặt,  nếu lịch sự thì giơ tay và hi, rồi đi nhanh.

Nhưng mà không sao. Đây là một dấu hiệu tốt. Bà ta trước khi ra về, nhắc hễ mà bà nhà về nhà, gọi chúng tôi, chúng tôi sẽ cử người đến nhà…

*

Bây giờ  những người phụ nurse xem như tôi là một phần tử. Tôi giúp họ  đỡ một gánh nặng như mang Y. vào xe lăn, hay mang từ xe lăn trở lại giường, giúp người bệnh đi đại tiện hay tiểu tiện.   Tôi như một nhà tâm lý học, giúp Y. quên đi thực tại bằng cách đẩy xe đưa Y. đến nhà ăn sáng, trưa và chiều. Ít ra nơi này cũng giúp người bệnh được  sống lại trong một xã hội thu nhỏ, với những cảnh tượng sinh động. Từ những người phục vụ, bận rộn  cùng với những khay đồ ăn, hay bình cà phê. Từ những người phụ nurse giúp đẩy xe chở người bệnh đến bàn, ngồi bên cạnh, kiên nhẩn với từng muỗng cháo, muỗng súp đút vào miệng người bệnh. Cái bàn chúng tôi mang số 18. Bàn 17 có một bà lão 79 tuổi, hai bàn tay xem như co quắp lại. Bà ta nói liên miên. Phê bình người này. Nhận xét người khác. Không ai dám nói chuyện với bà. Và bà tìm đến chúng tôi mà nói.  Dù chỉ ở một tháng nhưng hầu như bà biết rõ tánh tình của hầu hết những người xung quanh. Chẳng hạn khi bà nhắc đến bà lão ở bàn 21 đàng sau chúng tôi, bà bảo bà ta là mẫu người không bao giờ nở nụ cười, chẳng bao giờ mở ra một lời cám ơn, và ưa gây chiến với kẻ khác. Y. bảo Y. sợ hạng người  này. Bà hỏi lại: “Tại sao lại sợ?” ” Sợ có ngày bà ấy đánh tôi”.  Y. trả lời. “Sao lại đánh? Hai tay bà ta bị liệt rồi  làm sao  mà đánh chứ ?”.

Chúng tôi đã cười như pháo nổ. Ít ra nơi này cũng giúp cho người bệnh quên được một phần nào ở phia trong căn phòng đầy ảm đạm kia.

Theo em (43)

Than thở hoài, trách cứ hoài cũng vậy. Có thay đổi số phận gì đâu. Thức giấc 2 AM, nằm nghĩ hoài. Nghĩ đến cái nạn khủng khiếp. Từ trận bão Sandy. Rồi đến trận bão stroke nhằm Y mà tấn công. Rồi từ đôi mắt có thể nhổ tóc sâu cho vợ, giờ là đôi mắt đọc chữ không thấy. Như vậy là Một đời Quí Sách nay đã tận mạt rồi sao. Rồi tạp chí TQBT. Đáng lẽ lúc này là lúc chuẩn bị cho số tới. Giấy má, mực in thừa thải. Máy móc đợi chờ. Chỉ submit một cái là 4 cái máy in laser  đen trắng đều chạy đồng loạt, qua workgroup, qua wireless, qua những program mà ta tự viết, giúp việc làm tự động hóa như máy alarm  cho biết có vấn đề, để ta phải chạy đến mà chỉnh lại ví dụ như giấy hết, mực hết, hay bị jammed… Đáng lẽ lúc này Y. giúp một tay biên địa chỉ, hay phụ ta chạy vòng ngoài… Cám ơn nó. Nó đã giúp ta quen biết rất nhiều người mà trước đây chưa bao giờ biết. Hàng trăm người đọc. Bây giờ một sớm một chiều tự nhiên nó bị chết, chết bất đắc kỳ tử. Như viên đạn tự nhiên bắn vào tim. Hay như lưỡi hái thẻo tứ chi, còn lại cái bộ óc. Còn nữa. Thương lắm những cái máy thổ tả của ta. Chúng giúp ta tiết kiệm biết bao nhiêu công sức…

Vậy mà đành đoạn bỏ. Tức tửi bỏ. Để giờ đây, tất cả trí tuệ của ta là cứ  nghĩ đến cách làm sao giúp Y. vui, quên thực tại, dù thú thật lòng ta thì tan nát lắm. Nhất là làm sao để giúp Y. đi cầu.  Không thể mỗi lần muốn đi thì phải chờ người phụ nurse.  Có khi phải ỉa đái trong quần. Y.  không phải là bà hoàng bà chúa  để mà gọi thì dạ ngay.  Nghĩ đến vị thế cần thiết khi xe lăn đẩy vào nhà cầu. Y. phải vịn thế nào. Người phải xoay ra làm sao. Khi nào tuột quần…khi chỉ còn một tay và một chân.  Xin lỗi, văn chương bây giờ trần trụi lắm. Nó không còn mang theo nét đẹp đầy ngang tàng nhưng cũng đầy bi tráng mà ta đã làm trong thời tuổi trẻ như bài về với núi sau đây:
Ở đây đèo ải ngăn sinh lộ
Trăm đứa lên có mấy kẻ về
Giày trận bám bùn mưa tối mặt
Mùa hè gió thốc bụi tê tê

Thanh niên ta bỏ miền trung thổ
Theo mảng mây trời trên bản xa
Núi dựng. Rừng bạt rừng. Lá mục
Phơi ngàn năm lạnh cắt xương da

Ta về ngơ ngác cơn sinh diệt
Ngỡ làm tên ẩn sĩ tìm trầm
Chao ơi ở xứ trầm hương ấy
Em có buồn chút nắng mùa đông
Ta là một tên tuổi trẻ lông bông
Thị trấn thì xa. Tinh tú lại gần
Hai ba tháng không hề thấy nắng
Mùa mưa dầm  bạc trắng  Trường Sơn

Về với núi để làm beo cọp
Sao giờ đây bỏ núi bỏ rừng
Thương sông núi quì hôn đất đá
Bên kia đồi, máy giục thu quân…